Ψυχεδέλεια: μουσικό κίνημα

 

Το μουσικό κίνημα της ψυχεδέλειας

Greek Radio Live Music Radio NOVUS NOTA – psychedelic

Ήταν ο Βρετανός ψυχίατρος Χάμφρεϊ Όσμοντ αυτός που χρησιμοποίησε πρώτος τον όρο ψυχεδέλεια, προτείνοντάς τον, σε μια επιστολή του, προς τον Άλντους Χάξλεϊ, ως τον καταλληλότερο για να περιγράψει την εμπειρία των παραισθησιογόνων ναρκωτικών ουσιών. Η λέξη που προέρχεται από το ελληνικό ψυχεδελικός («αυτός που αποκαλύπτει την ψυχή» η ετυμολογία της), έδωσε στη συνέχεια το όνομά της σε ένα από τα πιο γνωστά κινήματα της ροκ μουσικής που συνδέθηκε άρρηκτα με την κατανάλωση αυτών των ουσιών.

 

Η ΓΕΝΝΗΣΗ ΤΗΣ ΨΥΧΕΔΕΛΕΙΑΣ

Το 1966 εμφανίστηκε για πρώτη φορά η λέξη «ψυχεδέλεια» στη μουσική, μια δεκαετία μετά την επινόησή της. Επρόκειτο για τον τίτλο του LP των 13th Floor Elevators, «The Psychedelic Sounds of the 13th Floor Elevators». Ήδη ένα χρόνο νωρίτερα, η εισαγωγή του LSD στη μουσική σκηνή του Σαν Φρανσίσκο, είχε φέρει μαζί της έναν άνεμο τρέλας και «γέννησε» μια δυναμική αντικουλτούρα που πολύ γρήγορα άρχισε να ακτινοβολεί και να δημιουργεί.

novus nota psychedelic
Το οπισθόφυλλο του LP των 13th Floor Elevators, με τον τίτλο "The Psychedelic Sounds", πρώτη ευθεία αναφορά στον όρο ψυχεδέλεια στο χώρο της μουσικής (1966)

 

Αν όταν μιλάμε για την ψυχεδέλεια αναφερόμαστε κυρίως στη μουσική, αυτό συμβαίνει επειδή εκεί το ψυχεδελικό μήνυμα δημιούργησε μια τέτοια συλλογική εμπειρία απελευθέρωσης, απαλλαγμένη από την πραγματικότητα και τα συμπλέγματά της, που στη συνέχεια εξελίχθηκε στην πιο δυνατή ουτοπία «ηδονισμού και μέθης» που γνώρισε ποτέ το ροκ στην ιστορία του.

Η Γκρέις Σλικ, τραγουδίστρια του συγκροτήματος Jefferson Airplane, διατύπωσε με διάφανο τρόπο αυτό που αποτέλεσε το μεγαλείο αλλά και το αδιέξοδο της ψυχεδελικής εμπειρίας: «Η γενιά μας δεν είχε να απαντήσει σε κάποια πρόκληση. Κατά κάποιο τρόπο επιχειρήσαμε να προκαλέσουμε τους εαυτούς μας». Μια γενιά που πέρασε από το ασπρόμαυρο στο έγχρωμο, τη διαρκή γιορτή, τη διονυσιακή μουσική, τον ελεύθερο έρωτα και την αδελφοσύνη.

Από το ξεκίνημα των 60ties, οι beat συγγραφείς έδειξαν το δρόμο της «φυγής». Έργα όπως το «Ουρλιαχτό» του Άλεν Γκίνσμπεργκ και το «Στο δρόμο» του Τζακ Κέρουακ, έδωσαν σε πολλούς νέους το ερέθισμα για μια μποέμικη ζωή, γεμάτη joints και όνειρα για έναν καινούργιο κόσμο. Το Σαν Φρανσίσκο ήταν εκείνη την εποχή «μια ηδονιστική πόλη που ευνοούσε τις ακραίες και αστραφτερές συμπεριφορές», σύμφωνα με τα λόγια του Πολ Κάντνερ, κιθαρίστα των Jefferson Airplane.

novus nota psychedelic
Το παρεάκι των μπίτνικ: Lucien Carr, Jack Kerouac, Allen Ginsberg και William S. Burroughs.

 

Το «Φρίσκο» ήταν παράλληλα και το πεδίο δράσης του Κεν Κέσεϊ, συγγραφέα του μυθιστορήματος «η φωλιά του κούκου» (1962), ο οποίος δεν άργησε να «αφοσιωθεί» στο LSD και να επηρεάσει την αγέννητη ακόμα ψυχεδελική σκηνή, συναναστρεφόμενος νέους όπως ο Τζέρι Γκαρσία (μελλοντικός ηγέτης των Grateful Dead). Με την ώθηση του Κέσεϊ και του «Bear» Ογκούστους Όσλεϊ Στάνλεϊ του 3ου (διαβόητου κατασκευαστή και προμηθευτή ναρκωτικών), το LSD εξαπλώθηκε στο Σαν Φρανσίσκο και έγινε η «διαχωριστική γραμμή» ανάμεσα στους μπίτνικ και την καινούργια κουλτούρα.

 

ΟΙ HIPPIES ΚΑΙ ΤΑ ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ

Ήταν οι ίδιοι οι εκπρόσωποι του beat που επινόησαν τον όρο hippie για να διαχωρίσουν το δικό τους κίνημα από «μια παρέα κακομαθημένων εφήβων που αναζητούσαν την αλητεία». Η παρέα αυτή πολύ γρήγορα μεγάλωσε, φόρεσε παρδαλά ρούχα, κατανάλωσε «αχανείς εκτάσεις» χασίς, «φοίτησε» στα βιβλία της ψυχεδελικής λογοτεχνίας (των Τόλκιν, Χάξλεϊ κλπ) και ασπάστηκε την τελετουργία του LSD. Η στάση ζωής τους, παρέπεμπε σε ένα τρόπο ύπαρξης που ήταν διαμετρικά αντίθετος με οποιαδήποτε ιδέα δομής, δόγματος ή ιεραρχίας.

novus nota psychedelic
Ο Augustus Owsley Stanley III (αριστερά), γνωστός και ως LSD Cook, μαζί με τον Τζέρι Γκαρσία των Grateful Dead.

 

Το ροκ που πλέον είχε άμεση σχέση με τα ναρκωτικά και εμπνεύστηκε από αυτά, γινόταν όλο και πιο δυνατό, συγκρουόμενο κατά μέτωπο με τις απαλές τονικότητες της δεκαετίας του ’50. Για τους νέους χίπις, η μαριχουάνα, το LSD, η μεσκαλίνη, τα παραισθησιογόνα μανιτάρια, οι αμφεταμίνες, «ότι σε κάνει να ταξιδεύεις φίλε», ήταν η δυνατότητα της φυγής από την κυρίαρχη κουλτούρα που ήταν καταπιεστική και τυραννική, αλλά παράλληλα ήταν και ένα μέσο για την απελευθέρωση του πνεύματος από την τροχοπέδη των ταμπού και των κανόνων του κατεστημένου, η δοκιμή νέων εμπειριών, η δόνηση με τις υπερβατικές αρμονίες ενός κόσμου που απείχε έτη φωτός από το σύνολο της αμερικανικής κοινωνίας.

Ναρκωτικά, μουσική και σεξουαλικότητα βάδισαν χέρι – χέρι στην καρδιά της χίπικης αντικουλτούρας. Με εφόδια τις «μαύρες» κυρίως μουσικές της Αμερικής, – blues, folk, country, gospel, rock and roll, rhythm & blues – τα ροκ συγκροτήματα της Δυτικής Ακτής αξιοποίησαν το ταλέντο και τη φαντασία τους δημιουργώντας την «ψυχεδέλεια», διαφοροποιήθηκαν στη συνέχεια από τις ρίζες και τις επιρροές τους, έριξαν λάδι στο καζάνι της αμφισβήτησης και βρήκαν επιπλέον λόγους για να αντιμετωπίσουν την ισχύουσα τάξη.

Hard rock radio | heavy metal radio | rock alternative | blues rock | forum website | αρθρο | istories | synaylies

Classic radio shows | DJ Shows | metal rock | Rock music news | αρθρα για μουσικη | community | μουσικα φορουμ

ΟΙ ΨΥΧΕΔΕΛΙΚΕΣ ΜΠΑΝΤΕΣ

novus nota psychedelic
Η υπέροχη Grace Slick, τραγουδίστρια των Jefferson Airplane, υπήρξε η κορυφαία γυναικεία φωνή της ψυχεδέλειας.

 

Εκεί, στο «Φρίσκο Μπέι», στα μέσα της δεκαετία του ’60 σχηματίστηκαν οι δυο πρώτες μπάντες που αποτέλεσαν τους πρωτοπόρους του ψυχεδελικού κινήματος στη μουσική: οι Warlocks (που λίγο αργότερα μετονομάστηκαν σε Grateful Dead) και οι Jefferson Airplane. Η κυρίαρχη μέχρι τότε φολκ παραχώρησε τη θέση της στην ηλεκτρική κιθάρα και τα νέα συγκροτήματα που άρχισαν να ξεφυτρώνουν σε όλη την Αμερική, γέμισαν το ρεπερτόριό τους με τραγούδια που γράφτηκαν υπό την επήρεια του LSD.

Ο Μπομπ Ντίλαν είχε ήδη προλάβει να δώσει ιδεολογική ταυτότητα στο ροκ, όμως ο «ήχος του Σαν Φρανσίσκο» (San Francisco Sound) δημιούργησε τις απαραίτητες ρωγμές στις αρμονίες, συμπληρώνοντας το έργο του – όπου δεν ήταν αυτό δυνατό με τους στίχους – με την παραμόρφωση της μουσικής. Έτσι λοιπόν έκαναν την εμφάνισή τους τα reverb, τα fuzz, τα πεντάλ wah-wah και γενικότερα οτιδήποτε μπορούσε να δημιουργήσει μια ατμόσφαιρα που να «αποκαλύπτει την ψυχή» και να «διευρύνει τους διαδρόμους του μυαλού».

Η ιδιαιτερότητα αυτών των συγκροτημάτων ήταν ότι η μουσική τους είχε νόημα όταν ακουγόταν σε συναυλίες, εκεί όπου το κοινό βρισκόταν στην ίδια κατάσταση με το γκρουπ. Αυτός ήταν και ο βασικότερος λόγος που οι ηχογραφήσεις τους σε LPs δεν άντεξαν στο χρόνο (εκτός από μερικά αριστουργηματικά άλμπουμ), με αποτέλεσμα στην πλειοψηφία τους οι ψυχεδελικές μπάντες να αποδειχτούν βραχύβιες. 

novus nota psychedelic
Η αυθεντική κασετίνα με όλα τα 7ιντσα των 13th Floor Elevators. Σπάνια, δυσεύρετη, ανεκτίμητη. Η "ναυαρχίδα" της μικρής μου ψυχεδελικής συλλογής!

 

Όμως τα συγκροτήματα που είτε έπαιξαν αποκλειστικά ψυχεδέλεια, είτε την υιοθέτησαν σε κάποια από τα άλμπουμ τους, είτε ακόμα πειραματίστηκαν μαζί της χωρίς καν να κάνουν χρήση LSD, δημιούργησαν ένα ξεχωριστό, υπέροχο κεφάλαιο μέσα στη ροκ μουσική, δημιουργώντας αξιόλογες συνθέσεις που ακόμα και σήμερα εξακολουθούν να γοητεύουν το κοινό. Ο κατάλογος είναι ατελείωτος.

Από τους Byrds και τους Beach Boys, τους Pink Floyd και τους Doors, τους Kaleidoscope και τους Electric Prunes, τους Country Joe and the Fish και τους Love, τους H.P Lovecraft και τους Big Brother and the Holding Company, τον Jimi Hendrix και τους Cream, μέχρι τους Beatles και τους Rolling Stones, τους Jefferson Airplane και τους Grateful Dead, τους Seeds και τους Cymbaline, τους Strawberry Alarm Clock και τους Pinkertons Colours, τους 13th Floor Elevators και τους δικούς μας Aphrodite’s Child, η ψυχεδελική σκηνή είναι γεμάτη μεγάλα και μικρά αριστουργήματα, μεγάλα και μικρά διαμάντια, μεγάλες και μικρές μπάντες που έχτισαν το δικό τους μουσικό μύθο.

 

ΔΙΑΜΑΝΤΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΕΔΕΛΙΚΗΣ ΔΙΣΚΟΓΡΑΦΙΑΣ

Ας περάσουμε να δούμε παρέα μερικά από τα Singles και τα LPs που αποτέλεσαν σταθμούς στην ψυχεδελική δισκογραφία. Διάλεξα τέσσερα από τα πιο αγαπημένα μου 45άρια και θα προσπαθήσω μέσα από αυτά να σας δώσω μερικά παραπάνω στοιχεία για το κίνημα της ψυχεδελικής σκηνής των 60's.

 

to be continued here ...

 

Πηγή:http://www.oneman.gr/

Αναρτήθηκε απο:http://novusnota.com/

 

Rock Radio Station | NOVUS NOTA | ΕΛΛΗΝΙΚΟΙ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΙ ΣΤΑΘΜΟΙ | ζωντανό ραδιοφωνο | greek radio live | ροκ

Facebook comments